12 11 2011

Hz.İbrahim...

NEMRUT'UN ZÜLMÜ..!   DİNLER VE MEDENİYETRLER BEŞİĞİ, MEZOPOTAMYA. SULANDIKÇA BAŞTAN BAŞA, TOPRAKLARI, FIRAT VE DİCLE SULARIYLA, NUR VE BEREKET FIŞKIRDI, TARİH BOYUNCA. HZ. NUH, NESEB'İNDEN,       KELDANİLERDE YAŞAMIŞTI,          BU TORAKLARDA.           KRALLARI, NEMRUTLARIN,            ZÜLMÜ ALTINDA. İLAHLIK BİLE TASLIYORDU, HALKINA, NEMRUT SURATIYLA. EZİYETİN BİNİ BİR PARA, İNLETİYORDU HALKINI, GÜÇ VE ZORUYLA. KAHİN VE MÜNECCİMLERİ, VARDI ETRAFINDA, NEMRUD-UN. FAL BAKTIRIR, NEMRUT KAHİNLERİNE, GELECEĞİNE, SALTANAT VE ZÜLMÜNE DAİR. BİR FAL ÇILDIRTIYORDU, BED VE MEYMENETSİZ SURATINI, KÖPÜRÜYORDU ADETA . ETRAFINA SALDIRIYORDU-BİLİNÇSİZCE. BU YIL DOĞACAK, BİR ERKEK ÇOCUK GÖRÜNÜYORDU, FALLARDA. NURLU VE GÜZEL. KARŞI KOYACAKTI ONUN GÜCÜNE, YIKACAKTI SALTANATINI, KIZI ZELİHA'YA BİLE,  . GÖNÜL VERECEKTİ. . DAĞITACAKTI TAĞT VE TACINI, AZLEDECEKTİ ONU, NEMRUT TAĞTINDAN. BUNA HİDDETLENİYORDU NEMRUT. GİTTİKÇE ÇİRKEFLEŞİYORDU, ÇİRKİN SURATI. EMREYLEDİ, GADDARCA, NEMRUT-ÇA, ADAMLARINA. HER DOĞAN ERKEK ÇOCUK, ÖLDÜRÜLECEK BU YIL. FERMAN GÖNDERDİ, ÜLKESİNE, BAŞTAN BAŞA,. DENETLENİYORDU HER TARAFTA, VAHŞET VE ŞİDDETLE YENİ DOĞUMLAR. ÖLDÜRÜLÜYORDU ERKEK BEBEKLER, DÜŞÜNCE ANA RAHMİNDEN, NEMRUT-ÇA.    NEMRUT-TAN GİZLİ, BİR MAĞARADA DOĞDU İBRAHİM, İBRAHİMİN  BABASI. AZER'Dİ- PUTLARIN BAŞI, FEYZ VE NURUYLA, ... Devamı

11 11 2011

Urfa Efsaneleri.

Urfa Efsaneleri. |  görsel 1

Şanlıurfa'da çok sayıda efsane vardır... O efsanelerden bazıları ... URFA ADI VE NEMRUT EFSANESİ: Urfa’da, yüzyıllar önce; Nemrut isminde bir hükümdar yaşarmış. Nemrut; çok zalim ve Allah’a isyan eden biriymiş. Allah; Nemrut’un zayıf bir kul olduğunu göstermek için, en aciz mahluklardan sivrisinekleri kendisine göndereceğini bildirir. Nemrut; harp etmek için ordusuyla karşı çıksa da, sivrisinekler asker ve hayvanların; göz, kulak ve burunlarına girerek, hepsini püskürtür. Nemrut: kendisini odasına zor atar ve kapıyı, bacayı ve bütün delikleri kapatarak saklanır. Topal bir sivrisineğin, Allah’a “Yarabbi, ben gazaya yetişemedim, topallığım mani oldu” diyerek yalvarması üzerine, Allah da, ona “ Seni de Nemrut’un helakine memur ettim, git onu bul ve helak et “ diye emir buyurur. Bu topal sivrisinek, Nemrut’u bulur ve odasının anahtar deliğinden girerek saldırır. Nemrut’un, burnundan girer, beynini kemirmeye başlar. Nemrut; başının ağrısından kurtulmak için, türlü çarelere başvurur. Ama, kurtulamaz. Bunun üzerine; keçeden yaptırdığı tokmaklarla, başına vurdurmaya başlar. Bu tokmaklar; ızdırabını gideremeyince, tahta tokmaklarla vurmalarını emreder. Nemrut’un kafasına tokmakla vuruldukça, Nemrut “Vurha, Vuhra” diyerek can verir. Nemrut’un bu bağırmalarından dolayı, memleketin adına “Urfa” denildiği söylenir. HALİL-ÜR RAHMAN VE AYNZELİHA GÖLÜ EFSANESİ: Nemrut, zulmü ile çevresine korku ve dehşet saçan bir hükümdardır. Bir gece gördüğü rüyayı yorumlatır. Doğacak çocuklardan birinin, kendisini öldüreceğini öğrenir. Hemen o yıl doğacak bütün çocukların öldürülmesini emreder. Nem... Devamı

08 11 2011

URFA'DA SEYRÜSEFER

                                                         URFA'DA SEYRÜSEFER RAKIMI YÜKSEKTİR,KÜLAPLI TEPESİNİN, BAKINIYORUM ÖZLEMLE,UZAKTAN. ÇOCUKKEN BİR KOŞUDA, AŞINDIRDIĞIM KARADAŞLI YOLLAR I BAĞLAR BAŞININ, ESKİ URFA MERKEZDEN. SEYRETMEK İSTEDİM BURADAN, ABİDE'Yİ... D.BAKIR-MARDİN KAVŞAĞINI. NAFİLE..NERDEEE... KAPATMIŞ BETON BLOKLAR, ESKİ BAĞ EVLERİNİ, FISTIKLI BAĞLARI, YERLE HEKSAR KILMIŞ NADİDE GÜZELLİKLERİ-KINALI FISTĞI. DAMINA ÇIKTIM, ABLAMLARIN, GÖREBİLMEK İÇİN OVASINI, GAP'LA YEŞEREN HERRAN'IN. ANIMSIYORUM "S.SUCU'NUN" ĞOYRATINI TAZELİĞİYLE HAFIZAMDA. "SUYA HESRET" "HERRAN'DA KARA TOPRAK" "SUYA HESRET" DİYE, HAYKIRDIĞINI YILLARCA. RUHUN ŞAD'OLSUN BÜYÜK ÜSTAD. SENİ HER GÜN DİNLİYOR, SAYGIYLA ANIYORUM. İNİYORUM DAMDAN, DAR SOKAKTAYIM ŞİMDİ. YÜRÜYORUM UFAKTAN. ŞEHİTLİK-TOPÇU MEYDANI, TÜRKMEN SİNEMASI, A.NACİ'NİN GARAJINDAN, KÖPRÜ BAŞINDAYIM. DİLİM PASTANESİ, ÖMER DOĞRU, İŞLETMECSİ BURANIN. YEGENİM. SELAMLAŞIYORUZ, BİR ÇAY MOLASI, KALLAVİ BARDAKTAN. İKİLEYEREK. ÜSTÜ UĞUR OTELİDİR, PASTAHANENİN. YAZLIK-KIŞLIK. MERHUM, SAİT ÇAYCI'NIN DI. KATİP KALMIŞTIM BİR YAZ; GELMEDEN İSTANBUL'A. BU OTELDE HACI AMCANIN YANINDA. RUHUN ŞAD'OLSUN-SAİT AMCA. HAYATA  BAŞLANGIÇTI, ... Devamı

08 11 2011

Urfa Kalesi.

URFA KALESİ EDEB-İ İRFAN YUVASI   Damlacık dağının eteğinde, sağlam kayalar üzerine kurulmuştur Urfa kalesi. Abbasilerin yöreye hakim olduğu, VI.-XI. Y.Y. da yapıldığı tahmin edilmektedir. Kalenin yapılışı ve inşası hakkında, kayıtlarda kesin bir tarih mevcut değildir. Kalenin doğu duvarında bulunan kitabede, Akkoyunlu hükümdarı, Uzun Hasan tarafından 1462 yılında onarıldığı yazılıdır. Yükseklerden döşünü gururla açmıştır Enzılğa gölüne karşı. Vakarla, gözetmekte ve süzmektedir mübarek belde-i Ruha'yı. Bu temaşası, asırlardır sürmektedir, nazlı gelin misali. Düşürmek istediler bazen, hain ve gafiller seni; Sirkelediler-örselediler... Nafile..! Düşmedin-düşüremediler.Bastın tokatını yüzlerine "KAHRAMANCA". Direndin ele vermedin kendini. Cumhuriyet Türkiyesinin, çimentosu oldun, eğmedin başını. Başın eğilmiyecek-eğemiyecekler asla... Asaletine yakışmaz baş eğmek, namerde el pençe durmak. BAYRAĞIN, EBEDEN GÖNDERİNDE DALGALANACAKTIR. AZİZ KALEM..! SEN; URFA'YI KORUDUKÇA, KADİRŞİNAS URFA'LI DA, SENİ KORUMAK İÇİN, CAN SİPER OLACAKTIR. GEÇMİŞİNDE OLDUĞU GİBİ. ASİL KALEM SEN VE AZİZ ŞEHRİN URFA, EBEDİ YAŞAYACAKSINIZ ŞAN VE ŞEREFLE. DÜŞÜREMİYECEKLER SENİ, EBEDİ PAYİDAR KALACAKSIN SABRİ TEMEL-İSTANBUL BAŞAıDÖN ... Devamı

08 11 2011

Vaka-yı Ceketiye...

VAKA-Yİ CEKETİYE..!   -29.03.2009 tarihinde Türkiye genelinde yapılan belediye başkanlığı seçimleri arefesinde, seçim atmosferi oldukça çekişmeli bir hal almış ve ilginç söylemler dile getirilmişti.. Şanlıurfa'nın yerel basını ve internet sitelerinde de, seçim çalışmaları çok hararetli ve hareketli bir hale geldiği gözlenmişti. Demokrasi adına bu oldukça sevindirici bir harekettir. Demokrasilerde, liderler proje bağlamında yarışarak halka daha kaliteli ve faydalı hizmetler sunmayı amaçlamalıdırlar. Ancak bu yarış; Urfa'da farklı bir boyut kazanmıştır. - Urfa'da bir ceket olayı türetilmiş olup, birçok yazar ve çizerin ana teması haline gelmiştir. - Malum "CEKET" söylemi şöyle. - Güya: - Urfa milletvekillerinden birinin "Ben ceketimi asarsam halktan oy alırım" üzerine kurgulandığı söylenmekte ve iddia edilmektedir. - Anadolu'nun bir çok yerinde ve dolayısıyla; Urfa'da da ceket erkekle bütünleşen ve imajını tamamlayan kaçınılmaz bir giyim aksesüarı olarak nitelendirilmektedir. Eskiden beri ceket; erkekle özdeşleşen ve erkeğin içgüdüsel egemenliğini simgeleyen bu masumane figür; günümüzde de etkin işlevini sürdürmeye devam etmektedir. - Bu yazımızda; masum gibi görünen bu "Ceket" olayını mizahi bir yaklaşımla örneklendirerek izaha çalışacağız. - Vereceğimiz örneklerde de ceketin mahirane hünerlerini göreceksiniz "Ceket" olayı o kadar da masum olmayıp değişik alanlarda değişik anlam ve işlevler icra etmektedir. VARAN-1 : Geçmiş zaman içinde adamın biri hamama gider ve hamamcıya yıknacağını söyler. Hamamcı kendisine soyunacağı mahalli gösterir. Yıkanmaya gelen hamam müşterisi soyunur fakat ceketini asabileceğ... Devamı

07 11 2011

Urfa Kurtuluşu

  URFA KURTULUŞ TÜRKÜSÜ= Kolumu salladım toplar oynadı/ Kara daş içinde çete kaynadı/ Yaşasın Urfalılar teslim olmadı/ Di yeri yeri kumandanlar yeri/ Çetelerim gidiyor dönmüyor geri.   URFA KURTULUŞUNUN 12 DEV MİMARI 1-H.KAMİLZADE MUSTAFA EFENDİ 2-BARUTÇUZADE HACI İMAM EFENDİ 3-H.MUSTAFA REŞİT EFENDİ 4-MOLLAZADE NAHMUT EFENDİ 5-ŞAKİR EFENDİ 6-GÜLLÜZADE OSMAN EFENDİ 7-ŞELLİZADE ALİ AĞA 8-NEBOZADE H.İMAM EFENDİ 9-HALİL AĞA 10-ADİL HULÜSİ EFENDİ 11-HÜSEYİN PERTEV EFENDİ 12-SOFU H.MUSTAFA EFENDİ BU BÜYÜKLERİMİZİN NEZDİNDE BÜTÜN ŞEHİTLERİMİZE ALLAHTAN RAHMET OLSUN NUR İÇİNDE YATSINLAR HTMLKODLER       "Akif Çekirge saz grubu-Kolumu salladım toplar oynadı."                11 NİSAN 1920 URFA'NIN KURTULUŞU    ((( 11 NİSAN ÇETE BAYRAMI))) Bir Güneş batmaktaydı, altı asır tüm Dünyayı aydınlatan. Tahammül ve direnci kalmamış, ufuktan kaybolmak üzereydi Devlet-i Ali Osman. Kara bulutlar dolaşmaktaydı cihan imparatorluğunun üstünde. 1. Dünya savaşı nedeniyle, ekonomik siyasi ve askeri gücü tamamen kaybolmuştu . itilaf devletleri durmadan, Osmanlıyı parçalanmaya ve teslim olmaya çalışıyorlardı, eşit olmayan askeri olanaklarla. Türlü türlü entrikalar sergileyerek, tarih sehnesinden çekilmeye ve toprakları, bila şartsız işgale ve kendi aralarında paylaşmaya uğraşıyorlardı. Uzunca bir ömür yaşamanın- şanlı bir tarih yazmanın yorgunluğu vardı osma... Devamı

05 11 2011

KÜNCILI...

KÜNCILI EŞŞO..                                                     ŞERROKTI-KÜNCILI EŞŞO, ÜZÜNDEKİ KÜNCILER KEDER. ŞERRINI SATARDI ZIVAĞDAKİ UŞAĞLARA. ELINDEKİ ÇÖMÇE GELINLE, Bİ AŞAĞI, Bİ YUĞARI KAÇARDI BAŞTAN BAŞA ZIVAĞI. ÇÖMÇE GELINLE VURURDU KAFASINA , UŞAĞLARIN. UŞAĞLAR AĞLAYARAK, KIZ ANEE EŞŞO KAFAMA VIRDI. KIZ EŞŞO NİYE VIRDI OĞLANI, EYYYI ETTİM. EYYILIĞ-SAĞLIĞ GÖRMİYESEN, KALMİYASAN, YERIŞIP YETMİYESEN, ĞER-BAR GÖRMİYESEN, O BOYDA KALASAN. ÖFKESİ DİNMEMİŞ OLACAK Kİ, BEDDUASINA EKLEME YAPIYOR, ŞÖRRIKLI ZELO... GÜN GÖRMİYESEN-MIRAZ ALMIYASAN, GIŞI BULMIYASAN, KAPI KAPI DOLAŞASAN. KIZILCIK ŞERBETİ İÇİP KAN KUSASAN. BAŞİ BİTTEN-DIRNAĞİ DAŞTAN EKSIK OLMİYA. DİVAR DİPLERİNDE YETIM KALASAN. Bİ DERT TUTMAZ EŞŞOYI.           İT' IN DUESI KABIL OLSAYDI,        GÖKTEN KÜLINÇE YAĞARDI.           ALLAH ESIRGESIN KÜNCILI EŞŞO'YI ŞÖRRIKLI ZELO'NIN BEDDESSINDEN. AMİN.... SABRİ TEMEL-İSTANBUL   BAŞA DÖN ... Devamı

05 11 2011

HEMBAL BAKO...

HEMBAL BAKO BİR ABA-BİR DEGNEK, ELİNDE YULVARI, ÇEKİŞTİRİR EKMEK TEKNESİ         BOZ EŞŞEĞİNİ. İNER DAR VE LOKIŞ ZIVAĞINDAN,         KALABOYNI-NIN SULTAN HAMAMINDAN, SAĞA SAPAR GERİBİM,          KAZANCI BAZARINA ÇULÇI BAZARI-KEÇEÇI BAZARI          DABBAĞANA KEHVESİNDEN KAYARAK ,SOLDAN- ULAŞIR, ESKI MEVLEĞANIYA. MEVSİM GÜZ. SICAĞI AZALMIŞTIR EDESSA'NIN FRENK-İSOT ZAMANIDIR, ÇÖMELİR BAKO-USULCA ŞALVARINI TOPLIYARAK Bİ KÖŞEYE GÖZETİR UZAKTAN, İNCEDEN İNCEYE, AVINI BEKLEYEN AVCI MİSALİ HAMPA'DAN, FRENK ALMAĞA ÇALIŞAN, YAŞLI BİR EMMO'SINI. PAZARLIĞIN BİTTİĞİNİ FERKETMIŞTIR BAKO, YAĞLAŞIR ONLARA, HEMBAL LAZIM MI ? EMMO... LAZIM YEGEN, GÖTIRIM EMMO... EV UZAĞ HA -SİYE SÖLİYİM. EV NERDE EMMO...? KÖTI'LERDE (EYYÜBİYE) DE, DAŞÇI EYYÜBÜN KOMŞISIYAM. OLSIN EMMO APARRAM. NE VERECAĞAM YEGEN, CANİ SAĞOLSIN EMMO.. NE VERİSEN VER, ALA SİYE ÜÇ PAĞNOT, YÜKLER, BAKO ÜÇ SANDIĞ FRENGI SISKA BOZ EŞŞEĞİNE. EVIN TERİFINI ALMIŞTIR, DÜŞER KALABOYNU LOKIŞINA OL SIKLET AĞIR GELMİŞTİR, HEYVAN CIĞAZA. BAKO YARDIM EDER  DEHLEYEREK EŞŞEĞİNE. ZOR BELA ÇIKMIŞTIR, KALABOYNU MEYDANINA, BİTİRMİŞTİR DİK ÇIKIŞI.      SİLER BOYNINDAKİ MARHAMASIYLA,       ALNINDAKİ TERELERİNİ. PİKE YAPARAK VARACAKTIR , EMMOSININ EVINE. KISA Bİ ENIŞ, İFAĞ Bİ SOL, GELMİŞTİR BAKO, KAPININ ÖGINE. ÇAT-Ç... Devamı

05 11 2011

ZELO'YI GELIN ETTIĞ

ZELO'YI GELIN ETTIĞ NİŞAN-SÖZ  Bİ ARADA. REMEZAN  GELMEDEN, AĞITMALI GERDANLIK, BURMALI BILEZIK VE EN UZININDAN  KORDONLA, GELIN ETTILER ZELO'YI. ÜÇ KAYINLI-DÖRT GÖRIMCELİ, KÜLFETLİ BİR EVE. ESBAP GECESİ-KINA GECESİ TOY DÜGIN YAPILDI. ZERDE- PİLAV BIŞTI TANDILIĞTA-KAZANLARDA. NAĞARA- ZIRNA  ÇALINDI, HEYATLARDA, KAĞITLI ŞEKER SERPILDI ÇOCIĞLARA-DAM ÜSTINDE. DEGNEK OYINI OYNANDI, DÜGININDE-ZELO'NIN. HEKET KIMIN GEÇTI, BEŞ SENE. BEŞ SENEDE, BEŞ UŞAĞ. MIÇE-MAME-HASSE-LITTO-PAKO. MISAFIR OLIR EVINE, ANA'SI,BİR GÜN ZELO'SININ. ĞOŞ GELDİ ANE. ĞOŞ BULDIĞ KIZIM. VIŞŞŞ...ZELO, KÜLLER BAŞIMA. NO'OLDI ANE. KIZ DAHA NO'OLSIN. GENE KARNİ BURNİYA DEGİ, İKİ CANLISAN HERHAL. ÜZÜM KARA ANE, NE YAPIM LE. HERIF ÇEKETINI ÜSTÜME ATSA, UŞAĞA KALIYAM. KIZ KÜL ELENE BAŞIYA, DAHA BILDIR DOĞIRDİ, PAKO'YI. DAHA KÜÇIK TAMAN, ALLAHTAN KORĞMİSAN  MI  ? ANE NASIL EDIM -ELIMDE MI KI. BU HERIFLERI BILMİSEN  ZANKİ. AKŞAM OLDI MI CANIMA YAPIŞİ, KENE KIMIN-YAĞLI KARA KIMIN. DEVRISI SENE-BELE OLIYAM İŞTE. ALLAH  VERİ-NE YAPIM. ON YEDİSİN DE GELİN, BEŞ SENEDE BEŞ UŞAĞ. YAŞ YİRMİ İKİ ZELO'NIN ZANNEDERSEN ZELO ,OTUZ BEŞİNDE. BEL ÇÖKMÜŞ-YÜZ KIRIŞMIŞ, UZIN KARA ÖRIKLERINE, BEYAZ KÜLLER YAĞMIŞ. KARA BEĞTINI AĞLARCASINA. OYAN ZELO-OYAN ZEYNO-OYAN ZEKO. SEN SİYE GEL.SEN SİYE. SEN SİYE ACIMİSANSA, DOĞIRDIĞI UŞAĞLARA ACI. OYAN ARTIĞ  BACO...OYANIN BACO'LAR. SABRİ TEMEL-İSTANBUL     ... Devamı

04 11 2011

Mıtrıp Mame...

" Mıtrıp Mame"den Mektıp geldı..!   -Kardaş; otırdıxı yerde arxaya éyyı yaslan, kulaxlari dötd aç ve benı çox "éyyı diné..." - Hali xetrı sormiyacaxam bı mektıbımda. Bileyım kı her zemankı kımın éyyısen. Genede ben benı tutamiyam nasıl oldıxi soriyam. Mevlamdan dılegım o kı; çox éyyı ve sıhhatı éfiyeyette olasan. - Bıliyemkı gene melmekette kafayi pozan bi çox şeler var hama, sen gene de, bı kıl tüy şelere antenleri taxma Moralcıxazi heç pozılmasın. -Sen kardaşidan çox uzaxlardasan hama; ben seni sax koli olarax siye her zeman urfa'dan dexışen şelerı rapor etmaxa devam edcaxam. - Bız gene işımıze baxax dayzamoxlı. Her bi mehlükatnan bi çıvala gırmiyax aynimısan küvreyi. Nı'lor nı'olmaz. Baxarsan; zerzevat taxımı bızımde bu yaşta éhlak'ı hemidemızı pozarlar. Bız xefif leşmiyax, axır daş yerınde axır olmalı kardaşcıxazım. -Xebislere meydanı boş bıraxmiyax. Dahada güçlenerax, urfa'mızdaki köklı geleklerımızın yaşatılması üçün daha fazla direnıp güçümüzü arttırax kı; onara yenık düşmiyax.       Hama küvre Sabri; kafama son günlerde takılan bézı şeler var, ben bunarı bi türlü ayniyamiyam, bunarı çözmaxa matamatıgım kafi gelmi ayniyacaxi. Babay xerıne acıx; yazacaxım şelerı biye enıne boyına aynatırsay, bende aynamış olıram kı; ona göre tedbirımı alım. El eleme rezil'ü rüsvay olmiyım. - Bılisen; Urfa'da bi dekke de adama bi kulp taxarlar kı; ömrı billah o yükın altından çıxamam moralım çox pozılır kı; artıx kehviye arxadaşlarımın arasına çıxamaz hala gelırem; o da benım üçün ölım demaxtır. Sabri küvre; senide bıldıxı kımın, bızım mıtrıp kebilemız 40-50 sene ... Devamı

04 11 2011

Bİ ÇUVAL TEZZEK..

Bİ ÇUVAL TEZZEK-Bİ ÇIXIN BALCAN FRENK..! Eski Urfa yerleşkesinde, günler ve yaşam dört duvar arasında geçerdi. Genel de kare veya dikdörtgen şeklinde yapılan taş heyatlardan oluşurdu yaşam ikametgahı. Zerzembelı (kiler-Bodrum), Çardaklı olurdu bu evler. Heyadın (Avlunun) uygun bir yerinde de tandırlığ (Mutfak) denilen bölüm vardı. Annelerimiz ve ninelerimiz orada aş ekmek ve ges yıkama (çamaşır yıkama) işlerini burada görürlerdi. Yakıtımız atomize tezzek-kesmük- ve de biyan kökü çöpleriydi. Harran ve köylerinden eşşek ve deve sırtıyla şehre getırilip satılırdı. Bu yakıtlar; sultan hamamı meydanında, beykapısı, harrankapısı, Arapmeydanı, çiftehan, kazancı pazarı civarında bulmak mümkündü. Köylü vatandaşın geçim kaynağı olan bu yakıt ürünlerini satışa getirenlerin çoğunu yaşlı kadınlar teşkil etmekteydi. Yarı geceden kalkıp şehre gelirdi bu çilekeş insanlarımız. Tezzeğini veya kesmüğünü satan satıcı köylü yine hayvanıyla o yakıt yükünü alıcının evine götürüp boşaltmak zorundaydı. Yükünü satıp boşaltan köylü vatandaş artık ihtiyaçlarını alma ve erkenden köyüne dönmenin yoluna koyulurdu. Çünkü zaman ilerledikçe harran ovasında sıcaklık daha yakıcı bir hal alacaktır. Su yoktu, ağaç- gölge yoktu dönüş yolunda. Kasıp kavururdu ortalığı mezopotamya sıcağı. Kurutur ve kanatırdı dudakları bu sıcaklar. Bazen kan akıtırdı insanların burnundan fitil fitil. Bazen kudurturdu kara yılanları şaha kaldırıp yol kestirirdi, kimi şahlanışında avını kurban alırdı kara cellat. Sattığı tezzekten aldıklarıyla ihtiyacı olan sebzeleri alacaktır "VEDHA TEYZE". Dalar aşağı çarşıya, eşşeğiyle beraber. Yularını eline dolardı eşşeğinin hep, tedbiri elden bırakmazdı V... Devamı

02 11 2011

Caizmi Bélé...?

CAİZMİ Bélé...?   Urfi'ya gidax bahax urfa eskı urfamı, Aynen kalaylanmış pakır teşt gibi parladı Daha hersi geçmedimı lo, niye getmiyax. Yad ellerde ne bulmuşıx caizmi bélé.   Artıx kelleçi çayı deri -meri koxmi Karakoyun desey kapattılar su axmi Yer gök beton olmuş kimse kimsiye baxmi Urfa küçük istanbul gidax lo, caizmi bélé   Çıft kubbenin etegı cafe olmuş baboo... Balıxlı gölü görenler deyilermiş hahoo... Déme işsizlıx var, aç kalırıx getmiyax loo... Yéri gidax, ben siye iş bulıram caizmi bélé.   Ne yaparıx ne ederıx sen kafayı yorma Yanımıza alırıx bi naxara,  bide zırna Onlar çalır, bız yırlarıx zılxıt çeppik hoppaa... Sıra gecesi ekibi olurıx caizmi bélé...   Bı global dünyanın küresel sıfatı bata Her kes, her işi yapabıli nasıl olsa Kültür sanat liyakat kımın umırında Haa Urfa, haa Bursa, ne ferkı var, caizmi bélé.   Baxıyam göriyem cigerım cız edi, huylanıyam. Eskıler kaxsa görse deyyem, héyıfleniyem. Urfa'ma söz söliyem amma, içerden yaniyam. Ettar ülbesındekını töker, caizmi bélé.   Ne fıstıx ne isot, ne küfte kaldı elımızde, Konışırıx varsa yoksa her şe dilımızde. Urfa spor derdımı heç deme, yaramı deşme, Heksızsam oxu sen söle Mihe, caizmi bélé.   mehmet sadık alican ... Devamı

01 11 2011

Urfa Ata Sözleri

Atasözleri: 1. Ağa kardaşım olacağına külhançı gişım olsın. 2. Ana analıh olırsa baba da babalıh olur. 3. Anası gözde olanın uşağı dizde olır. 4. Anasına bah kızını al kenarına bah bezini al. 5. Anası olmıyanın babası evi yohtır. 6. Aşiy tanı işiy tanı gişiy tanı. 7. At besleniken kız isteniken. 8. Avradını boşıyan toppığına bahmaz. 9. Avrada gelen herife gelsin herif ölecağına avrat ölsün. 10. Avrat malı kapı maldanıdır girer çarpar çıhar çarpar. 11. Arvattan erkeğin torpağı bi yerden olmassa idara olmaz. 12. Babaya dayanma avradiya güvenme. 13. Bal kohmaz asil azmaz. 14. Ekmeği ekmekçiye ver bi ekmek te ziyada ver. 15. Emmi kızı kerirse emmi oğlının boynınadır. 16. Ergene avrat dögmah yohsıla sırfa açmah kolaydır. 17. Gelin atta nesibi Hek’ta. 18. Gelin bıldığını işler kaynana dilini dişler. 19. Gelin kürsi getirmiş gendi çıhmış otırmış. 20. Gişi kızı beşik öginde belli olır. 21. Gişim it olsun getırdığı et olsın. 22. İki göyil bir olursa zıbıllıh seyran olur. 23. Karaçı kızı hatın olmaz dilenmesse karnı doymaz. 24. Hatın gerek ki beg doğıra. 25. Kardaşım ölse cigerim yanar herifim ölse etegim yanar. 26. Kaz kaznan baz bazdan; kel tavıh kel horızdan... 27. Konşı adamı var ister adam arvadı sağ ister. 28. Kerıbe kız vermeyin melmeketi ikidir. 29. Sevilmeyen gelinin yerıyişı şerp şürp eder. 30. Tahta tahtıya uymassa mıh çahılmaz. 31. Utananın oğlı kızı olmaz. 32. Yetimin şeytanı yeddidir avradınki yetmişyeddi.   ... Devamı

30 10 2011

AŞLIX...(BAMYA AŞI)

Aş ve aşlığ, Urfa yemek kültüründe çok önemsenen ve titizlikle üzerinde durulan bir kültür dilimidir.Hal böyla iken, her Urfa'lı erkek mutfağında pişecek yemeklerin malzemelerinin temininde bizzat kendisi ilgilenir ve bu konuda oldukça seçici davranır. -Bir ailenin bir günlük aşlığ alma diyaloğu :-Sabahleyin evin beyi , işe gideceği zaman- Arvat;  ben işe gıdecaxam, akşam ne bışırecaxsan, alıp siye gönderım.-Sen bılırsen hecci caniz ne ıstise söle. Valla avrad ben déyem kı ; bı axşam bıze bamya aşınan şéhrelı bulgur aşı yap.Bamyanın mevsımıdır. Çarşıda çox gözel sırın bamyası var siye ondan alıp göderecağam.-Témam hecci.-Hade evallah avrad geç kaldım ben gıdiyem. Oxırlar olsın hecci, işi  rast gelsın. Ula avrad az kaldı unıdidım, hele biye o aşlıx sepetını getır babay xerıne. Viii. Hecci kusıra baxma, bende unuttım sepetı siye vermaxa. Hecci evde lémun duzımız de kalmamaış,  lémun duzını almaxı da unutma.  Kız  avrad sende fazla tuzlı olmaxa başladi ha. Valla hecci nasıl édım bamya aşı bı, lémun duzsız olmaz kı. Témam aynadıx fazla uzın etme.-Aşlıx sepetını alan hecci, çarşı ve dükenının yolunu tutar. İşyerine varır, işe başlar çalışır ve öğlene doğru, çırağını da ynına alarak aşağı çarşıdaki koyuncu pazarı ve kassap pazarına uğrayarak yemek malzemelerini almaya başlar. -Manav hec Mehyeddine gidip : Hecci hele biye acıx bi bıçıx kilo éyyısınden bamya ve üç kilo da olgın frenk  veresen kardaş. Benım başım üstıne hecı abé. Valla çox sanslısan éle bi bamya var kı bé gın, bélé bamyi bı çarşıda bulamazsan Allah vekil. Lo hele dart ver Allahi seversey. Melmeket zebelleh kımın bamyanın dolıp daşi seni daha dünyadan xeber... Devamı

30 10 2011

Urfa Manileri

URFA MANİLERİ   Narı çalan Açılmış narı çalan Bir yanımı kurtlar yedı Bir yanımı karınçalar.   ---------------------------- Çiğdem süt kaymax olmaz Gözelden doymax olmaz Egıl egıl öpeyım Yolçıyam durmax olmaz. ---------------------------- Dilde ben Şeker ezdım dilde ben Bir gül açmış göksünde Bir sen koxla, bir de ben. ---------------------------- Bu dağ dağlattı benı Gören ağlattı benı Urfa'da Bir yar sevdim O da ağlattı benı. ---------------------------- Sür benı Darıldıysan sür benı Ben bir misk-ü anberem Düşındıxça sür beni. ---------------------------- Buda benı Al makası buda benı Örıklerin yılan olmış Korkarım yuda benı. ---------------------------- Dilim bağlar Yarın cevrı dilim bağlar Vefasız yar sevmezdim Cadı edıp, dilim bağlar. ---------------------------- Kaşlari kaşlar benı Gözleri ataşlar benı  Ele bi yar sevdım kı Her gören daşlar benı ---------------------------- Çift sürdüm dağa karşı Baranlı bağa karşı Gel sarılıp çıft yatax Dosta düşmana karşı. ---------------------------- Altına bak altına Takmış gerdan altına Mevlam neler yaratmış Fincan göbek altına.   ... Devamı